Facebook-f Instagram Youtube

Category Genel

  • Ana sayfa   /  
  • Kategori bazında arşiv "Genel"

Uyku Apnesi Nedir?

Yorum yapın

Uyku Apnesi Nedir?

İyi bir uyku uyumak için tüm yolları denediniz fakat yine de uykunuzu alamadığınızı mı düşünüyorsunuz? Siz de  uyku apnesi denilen bir uyku bozukluğu olabilir.

 

Uyku Apnesi Nedir?

 

Apne, kelime anlamı itibariyle nefessiz kalmak anlamına gelmektedir. Tıbbi anlamda uyku apnesi olabilmesi için uykuda 10 saniye ve üzerinde akciğere havanın ulaşımın kesilmesi olarak tanımlanmaktadır.

 

Uyku apnesinde nefesin durmasıyla birlikte kandaki oksijen seviyesi düşer ve bu beyne bir sinyal olarak yansır. Beyne ulaşan sinyal uyku durumunda olan vücudu uyandırarak nefes alınmasını sağlar. Bu uyandırma genellikle tüm hastalar tarafından anlaşılmaz. Bu uyanmalar ve apneler saatte 30 defa veya daha fazla olabilir.

 

Tahmin edersiniz ki gece içerisinde veya gün içerisinde nefessiz kalmak, oksijen seviyesinin düşmesi vücudu strese sokarak bir çok işleyişin aksamasına neden olur.

 

Uyku apnesi 10 erkekten 3’ünü, 5 kadından 1’ini etkileyen oldukça yaygın bir rahatsızlıktır.

Astronotlar neden az uyuyor?

Yorum yapın

Astronotlar neden az uyuyor? İnsanoğlu yavaş yavaş uzaya yerleşme planları kurarken Bilim insanları bu sorunun cevabını aradılar.

Uluslararası Uzay İstasyonu’na bağlı birçok astronot uyumakta zorluk çektiğini ve günde 5 saatten az uyuyabildiğini söylüyor. Peki bunun sebebi ne?

Astronotlar uyumaya çalıştıklarında uzayda kendilerini yataklarının içine kemerle sıkıca bağlarlar. Bunun sebebi uyudukları zaman yer çekimi yüzünden yataklarından uzaklaşmamaları ve rahat etmeleri. Ancak bu durum pek de istenildiği gibi gitmiyor. Bilinmeyen sebeplere göre insan vücudu yer çekimi sıfır olduğunda uykusuzluk hastalığı olarak bilinen insomnia etkileri gösteriyor.

Bu durumun sebeplerini merak eden bilim adamları Uluslararası Uzay İstasyonu’na bağlı 85 mürettebat üyesini izlemeye aldı. Bu takip süresince mürettebat üyelerinin hepsinin uyuma da zorluk çektiği ve 85 kişinin 4 te 3’ünün uyku ilaçları kullandığı tespit edildi.

Bilim adamları araştırma sonucu kesin bir bilgiye ulaşamasalar da ortaya bir teori attılar. Bu teoriye göre astronotların uyumakta zorluk çekmesinin sebebi uzay yolculuğunun aşırı hızlı olması ve yolculuk sırasında güneşin her 90 dakikada bir doğup batması. Bilim adamlarına göre bu durum insan bünyesinin alıştığı düzenden çok farklı olduğu için, astronotların vücutları buna bir tepki gösteriyor.

Sonuçları The Lancet ‘de yayınlanan bu araştırmada geliştirilen teori üzerinden, astronotların beyinlerine yaptıkları işi benimsemeleri için nasıl alıştırmalar yapılabileceğini araştıran bilim adamları, astronotların uzay yolculuklarında derin bir uyku uyuması için büyük çaba sarf ediyor.

Normal Solunum Nasıl Olur?

Yorum yapın

Solunumda oluşan sıkıntıları anlayabilmek için öncelikle normal bir solunumun nasıl olduğunu bilmek gerekir.

Nefes alıp vermek otomatik olarak devam eder.

Nefes alıp vermek çok basit gibi gelebilir fakat otonom olarak beyin ve omurilik tarafından yönetilir.

 

Üst ve Alt Solunum Yolları

Solunum sistemi 2 bölümden oluşur: üst ve alt solunum yolları.

Üst solunum yolu, burun, ağız, yutak ve gırtlaktan oluşur.

Alt solunum yolu; trake, bronşlar, alveoller ve akciğerden oluşur.

 

Solunum Süreci

Ne nefes işlemini başlatır aslında vücudun içine havayı çekmek için yapmak çabadır.

Burundan giren havayı burun temizler, ısıtır ve nemlendirir. Daha sonra hava akciğerlere giderek trake, bronş ve alveollere doğru akar.

Nefes alıp verirken göğüs kafesi genişler ve söner.

 

Anormal Solunum

Solunum her ne kadar en çok yaptığımız aktivite olsa da kompleks bir yapıyı içerisinde barındırır. Oluşabilecek aksaklıklar tüm vücudu olumsuz bir şekilde etkileyerek problemlere yol açabilir.

Uyku Apne Tipleri

Yorum yapın

Uyku apnesinin üç ana tipi vardır:

Obstrüktif Uyku Apne (OSA)
Merkezi Uyku Apne (CSA)
Karışık uyku apnesi

Obstrüktif Uyku Apne (OSA)

Obstrüktif Uyku Apne, uyku apnesinin en sık görülen tipidir. Uyku apnesi tanısı %84 oluşturur.

Obstrüktif uyku apne; üst solunum yolunda olup, burun ve boğazda bir tıkanıklık nedeniyle akciğerlerine hava akışı durmasıyla oluşur.

Üst solunum yolu neden bloke olabilir:

Uyku sırasında kasların gevşemesiyle soluk yolu bloke olur ve hava geçişi durur.
Hava yolu daralması boyun çevresinde kalınlık.
İltihaplı bademcik veya diğer geçici nedenler.
Burun, boyun veya çene şekli gibi yapısal nedenler.

 

 

Santral Uyku Apne (CSA)

Nadir görülen Santral Uyku Apnesi(CSA), opioidler gibi ağrı tedavisinde kullanılan bazı ilaçlardan, kalp yetmezliği, ağır yaralanmalar ve ameliyatlar sonucunda ortaya çıkabilir. Bunun yanı sıra;

  • İnme
  • Beyin tümörü
  • Viral beyin enfeksiyonu
  • Kronik solunum rahatsızlıklarında ortaya çıkabilir.

Santral Uyku Apnesin’nde üst solunum yolu açık olmasına rağmen solunum çabasının olmaması sonucunda akçiğerlere havanın ulaşamayarak nefes almanın vermenin durmasıdır.

Santral Uyku Apnesi genellikle horlama ile karıştırılır ve bu yüzden fark edilmesi zordur.

Araştırmalar 4 Santral Uyku Apnesi olan hastaların 1’inde kalp yetmezliği olduğu ortaya çıkmıştır.

CSA ayrıca kalp yetmezliğinde ortaya çıkan Cheyne-Stokes Solunumu (CSR) ile de alakalıdır.

CSR, nefes durması, derin bazen hızlı nefes alış ile döngüsel olarak ortaya çıkmasıdır.

Santral Uyku Apnesi ve Cheyne-Stokes kalp yetmezliği olan kişilerin %30-50 ‘unda görülür ve CSA-CSR olarak bilinir.

 

 

Karışık Uyku Apnesi

Bu CSA ve OSA karışımı bir apnedir.

Doktorunuz size gerekirse bu konuda daha fazla yardımcı olabilir.

Eğer uyku apnesi olduğunuz konusunda bir endişeniz varsa, doktorunuza danışın.

 

 

Opioid= Vücutta morfin gibi etki gösteren kimyasal maddelerdir. Ana kullanım amaçları analjezidir. Bu ajanlar merkezi sinir sistemindeki ve gastrointestinal sistemdeki opioid reseptörlerine bağlanarak etki gösterirler.

Horlama Nasıl Olur?

Yorum yapın

Uykuda tüm kaslarımızda olduğu gibi, küçük dil ve çevresindeki damaklar da  da bir gevşeme olur. Bu gevşeme vücudumuzun dinlenmesi için önemlidir fakat bazı sıkıntılara da yol açabilir; horlama ve apne gibi.

Horlama soluk yolunda oluşan dirençle ortaya çıkan bir durumdur. Tam bir tıkanıklık olmamakla birlikte soluk yolunun kısmı olarak kapanmaya başlamış olduğunu göstergesidir. Nefes alış veriş devam etmekle birlikte gürültülü bir ses bu duruma eşlik eder. Horlama ilk başlarda ses olarak etraftaki kişileri rahatsız eder.  Horlayan kişi kendi vücudunda olan durumları anlayamaz.

İyi Bir Gece Uykusu İçin Yararlı İpuçları

Yorum yapın

İyi Bir Gece Uykusu İçin Yararlı İpuçları

Bu basit ipuçlarını takip ederek uyku iyileştirilmesi deneyin.

Yapılması Gerekenler:

Tutarlı uyku alışkanlıkları edinin. Her gün aynı saatte yatıp aynı saatte kalkmak vücudunuzun daha iyi bir programlama yapmasına ve düzenli bir uyku uyumanıza neden olur.

Kişisel uyku ihtiyaçlarınıza önem verin. İyi bir gece uykusu en az 6 saat en çok 8 saat olmalıdır.

Gün ışığıyla uyanmayı kendinize prensip edinin. Gün ışığı vücutta melatonin denilen bir hormonun salınması sağlayarak en doğru zamanda uyanmanızı sağlar.

Rahat bir uyku ortamı oluşturun. Yatak odanız serin, sessiz, sakin ve rahat olmasına özen gösterin.

Yapılmaması Gerekenler:

Akşamları kafein tüketmeyin. Uyumadan önce çay, kola, kahve ve hatta çikolatadan kaçının.

Yatmadan önce sigara ve alkol içmeyin. Alkol uykuya dalmanıza yardımcı olabilir, ancak gece boyunca iyi bir uyku uyuyabilmeniz için gerekli olan yolları olumsuz etkiler.

Yatakta TV izlemeyin. Yatağınızda yemek yemekten, bir şeyler içmekten ve kitap okumaktan sakının; yatağınızı sadece uykuyla ilişkilendirin.

Gün içerisinde şekerlemelerden kaçının. Gün içerisinde uyuklamanız gece iyi bir uyku uyumanıza engel olacaktır.

Eğer her yolu deniyor fakat hala iyi bir uyku alamadığınızı düşünüyorsanız, siz de farklı problemler oluşmuş olabilir. Bunun için doktorunuza danışın. Uyku apnesinden şüpheleniyorsanız Online Uyku Apne Testini çözebilirsiniz.